Ο πόνος στο γόνατο είναι από τους συχνότερους λόγους επίσκεψης σε ορθοπαιδικό, σε κάθε ηλικία. Μπορεί να οφείλεται σε έναν πρόσφατο τραυματισμό, σε υπερφόρτωση από την άθληση ή σε σταδιακή φθορά της άρθρωσης. Το σημείο όπου πονάτε, ο τρόπος που ξεκίνησε ο πόνος και οι κινήσεις που τον προκαλούν δίνουν πολύτιμες ενδείξεις για την αιτία. Σε αυτόν τον οδηγό θα βρείτε τις πιθανές αιτίες ανά περιοχή του γόνατος, τα σημάδια που απαιτούν άμεση εκτίμηση και τις σύγχρονες θεραπευτικές επιλογές.
Πόνος στο γόνατο με μια ματιά
- Ο πόνος στο γόνατο έχει δεκάδες πιθανές αιτίες· οι συχνότερες είναι οι ρήξεις μηνίσκου και συνδέσμων, η αρθρίτιδα, οι βλάβες χόνδρου και τα σύνδρομα υπέρχρησης.
- Το σημείο του πόνου (μπροστά, μέσα, έξω, πίσω) περιορίζει σημαντικά τις πιθανές διαγνώσεις.
- Έντονο πρήξιμο αμέσως μετά από τραυματισμό, αδυναμία στήριξης, κλείδωμα ή πυρετός χρειάζονται άμεση ιατρική εκτίμηση.
- Η διάγνωση βασίζεται στο ιστορικό και την κλινική εξέταση· ακτινογραφία και μαγνητική ζητούνται στοχευμένα.
- Οι περισσότερες περιπτώσεις αντιμετωπίζονται συντηρητικά· η χειρουργική έχει θέση σε συγκεκριμένες βλάβες.
Πού πονάει το γόνατό σας; Σημείο πόνου και πιθανή αιτία
Ο παρακάτω πίνακας συνοψίζει τις πιο συχνές αιτίες ανάλογα με την περιοχή του πόνου. Είναι ενδεικτικός και δεν αντικαθιστά την εξέταση: συχνά συνυπάρχουν περισσότερες από μία βλάβες, και ο πόνος μπορεί να «αντανακλά» σε διαφορετικό σημείο από εκείνο όπου βρίσκεται το πρόβλημα.
| Σημείο πόνου | Πιθανές αιτίες | Χαρακτηριστικά που βοηθούν |
|---|---|---|
| Μπροστά, γύρω ή πίσω από την επιγονατίδα | Επιγονατιδομηριαίο σύνδρομο πόνου (γόνατο του δρομέα), χονδροπάθεια επιγονατίδας, αρθρίτιδα επιγονατιδομηριαίας άρθρωσης | Πόνος σε σκάλες, κάθισμα με λυγισμένα γόνατα, οκλαδόν |
| Κάτω από την επιγονατίδα | Τενοντοπάθεια επιγονατιδικού τένοντα, νόσος Osgood-Schlatter σε εφήβους | Πόνος σε άλματα και εκκινήσεις, τοπική ευαισθησία στον τένοντα |
| Εσωτερικό του γόνατος | Ρήξη έσω μηνίσκου, θλάση έσω πλάγιου συνδέσμου, αρθρίτιδα έσω διαμερίσματος, θυλακίτιδα του χήνειου ποδός | Πόνος σε στροφές, οκλαδόν, στο κρεβάτι με τα γόνατα να ακουμπούν |
| Εξωτερικό του γόνατος | Σύνδρομο λαγονοκνημιαίας ταινίας, ρήξη έξω μηνίσκου, κάκωση έξω πλάγιου συνδέσμου | Πόνος σε τρέξιμο ή ποδήλατο μετά από ορισμένη απόσταση, σε κατηφόρες |
| Πίσω από το γόνατο | Κύστη Baker, ρήξη οπίσθιου κέρατος μηνίσκου, τενοντοπάθεια οπίσθιων μηριαίων, σπανιότερα θρόμβωση φλεβών | Αίσθηση «φουσκώματος» ή σφιξίματος, πόνος στο πλήρες λύγισμα ή τέντωμα |
| Διάχυτος σε όλο το γόνατο | Αρθρίτιδα, φλεγμονώδεις αρθροπάθειες, ουρική αρθρίτιδα, λοίμωξη | Πρωινή δυσκαμψία, ζέστη, πρήξιμο, πυρετός |
Πόνος στο εσωτερικό του γόνατος
Ο πόνος στο εσωτερικό του γόνατος είναι πολύ συχνός. Στους νεότερους, μετά από στροφή με σταθερό πόδι, πρέπει να αποκλειστεί ρήξη μηνίσκου ή θλάση του έσω πλάγιου συνδέσμου. Μετά τα 50, συχνότερα οφείλεται σε εκφυλιστική ρήξη μηνίσκου ή σε αρχόμενη αρθρίτιδα, καθώς το έσω διαμέρισμα φορτίζεται περισσότερο. Όταν ο πόνος βρίσκεται λίγο πιο κάτω, στο πάνω μέρος της κνήμης, μπορεί να πρόκειται για θυλακίτιδα του χήνειου ποδός, ιδίως σε γυναίκες και σε ανθρώπους με υπερβολικό βάρος.
Πόνος πίσω από το γόνατο
Η συχνότερη αιτία πόνου πίσω από το γόνατο είναι η κύστη Baker, μια συλλογή αρθρικού υγρού στην ιγνυακή χώρα. Σπάνια είναι το κύριο πρόβλημα: συνήθως «σηματοδοτεί» μια άλλη βλάβη μέσα στην άρθρωση, όπως ρήξη μηνίσκου ή αρθρίτιδα, που προκαλεί αυξημένη παραγωγή υγρού. Πόνος πίσω από το γόνατο μπορεί επίσης να προέρχεται από τους τένοντες των οπίσθιων μηριαίων ή του γαστροκνημίου. Αν ο πόνος συνοδεύεται από πρήξιμο, ζέστη και ευαισθησία στη γάμπα, πρέπει να αποκλειστεί άμεσα θρόμβωση φλεβών.
Πόνος στο γόνατο στο λύγισμα
Ο πόνος στο γόνατο στο λύγισμα, για παράδειγμα στο οκλαδόν, στο γονάτισμα ή όταν σηκώνεστε από χαμηλή καρέκλα, έχει συνήθως μία από τις εξής εξηγήσεις:
- μπροστινός πόνος: αυξημένη πίεση ανάμεσα σε επιγονατίδα και μηριαίο, όπως στο επιγονατιδομηριαίο σύνδρομο ή στη χονδροπάθεια·
- πόνος στο πίσω μέρος της γραμμής της άρθρωσης: ρήξη οπίσθιου κέρατος μηνίσκου, που «πιέζεται» στο βαθύ λύγισμα·
- σφίξιμο στην ιγνυακή χώρα: κύστη Baker·
- γενικευμένη δυσκαμψία: αρθρίτιδα με περιορισμένο εύρος κίνησης.
Μπροστινός και εξωτερικός πόνος
Ο πόνος μπροστά στο γόνατο είναι τυπικός σε εφήβους, δρομείς και ανθρώπους που ανεβοκατεβαίνουν συχνά σκάλες. Ο εξωτερικός πόνος που εμφανίζεται πάντα μετά από ορισμένο χρόνο τρεξίματος ή ποδηλασίας και υποχωρεί με την ξεκούραση παραπέμπει σε σύνδρομο υπέρχρησης και όχι σε δομική βλάβη. Αντίθετα, ο εξωτερικός πόνος μετά από στροφή, με πρήξιμο, κατευθύνει προς ρήξη του έξω μηνίσκου.
Ποιες είναι οι συχνότερες αιτίες πόνου στο γόνατο;
Ρήξη μηνίσκου
Οι μηνίσκοι είναι δύο ινοχόνδρινα «μαξιλαράκια» που απορροφούν τους κραδασμούς. Στους νέους σχίζονται συνήθως με απότομη στροφή, ενώ στους μεγαλύτερους μπορεί να σχιστούν με μια απλή κίνηση λόγω εκφύλισης. Προκαλούν πόνο στη γραμμή της άρθρωσης, πρήξιμο και ενίοτε κλείδωμα. Αναλυτικά για τα συμπτώματα και τη διάγνωση θα βρείτε στη σελίδα για τη ρήξη μηνίσκου.
Ρήξη πρόσθιου χιαστού συνδέσμου
Συμβαίνει τυπικά σε αθλήματα με αλλαγές κατεύθυνσης και προσγειώσεις. Ο ασθενής συχνά νιώθει ή ακούει ένα «κρακ», το γόνατο πρήζεται μέσα σε λίγες ώρες και στη συνέχεια εμφανίζεται αίσθηση αστάθειας. Περισσότερα για τη ρήξη χιαστού και τις επιλογές αντιμετώπισης θα βρείτε στη σχετική σελίδα.
Αρθρίτιδα γόνατος
Είναι η συχνότερη αιτία χρόνιου πόνου μετά τα 50. Χαρακτηρίζεται από πόνο στη φόρτιση, πρωινή δυσκαμψία λίγων λεπτών, κριγμό και σταδιακό περιορισμό της κίνησης. Τα στάδια, οι παράγοντες κινδύνου και οι θεραπείες περιγράφονται αναλυτικά στη σελίδα για την αρθρίτιδα γόνατος.
Γόνατο του δρομέα
Ο όρος περιγράφει έναν αμβλύ, συχνά διάχυτο πόνο στο μπροστινό μέρος του γόνατος, γύρω από την επιγονατίδα, που σχετίζεται με υπερφόρτωση της επιγονατιδομηριαίας άρθρωσης. Επιβαρύνεται από απότομη αύξηση της προπόνησης, αδύναμους γλουτιαίους και ακατάλληλα υποδήματα. Δείτε τι ισχύει για το γόνατο του δρομέα και πώς αντιμετωπίζεται.
Σύνδρομο λαγονοκνημιαίας ταινίας
Προκαλεί οξύ, «καυστικό» πόνο στο εξωτερικό του γόνατος, κυρίως σε δρομείς και ποδηλάτες, που εμφανίζεται μετά από συγκεκριμένη απόσταση και συχνά αναγκάζει τον αθλητή να σταματήσει. Η θεραπεία είναι κατά κανόνα συντηρητική. Περισσότερα για το σύνδρομο λαγονοκνημιαίας ταινίας στην αντίστοιχη σελίδα.
Βλάβες χόνδρου
Τοπικές βλάβες του αρθρικού χόνδρου, από τραυματισμό ή υπερφόρτωση, προκαλούν πόνο σε συγκεκριμένο σημείο, πρήξιμο μετά τη δραστηριότητα και μερικές φορές «πιάσιμο». Χωρίς αντιμετώπιση μπορεί να οδηγήσουν σε πρώιμη φθορά. Οι βαθμοί βλάβης και οι θεραπείες εξηγούνται στη σελίδα για τη ρήξη χόνδρου γόνατος.
Άλλες αιτίες που δεν πρέπει να ξεχνάμε
- Τενοντοπάθεια επιγονατιδικού τένοντα («γόνατο του άλτη»): πόνος κάτω από την επιγονατίδα σε αθλήματα με άλματα.
- Νόσος Osgood-Schlatter: πόνος και διόγκωση στο κνημιαίο κύρτωμα σε εφήβους σε φάση ανάπτυξης.
- Θυλακίτιδες: φλεγμονή των θυλάκων μπροστά από την επιγονατίδα, συχνά από πολύωρο γονάτισμα.
- Ουρική αρθρίτιδα και ψευδοουρική: αιφνίδιος, πολύ έντονος πόνος με κοκκίνισμα και πρήξιμο.
- Κατάγματα κόπωσης: σταδιακός πόνος σε αθλητές με απότομη αύξηση του προπονητικού όγκου.
- Αντανακλώμενος πόνος από το ισχίο ή τη μέση: σε ορισμένους ασθενείς, κυρίως παιδιά και ηλικιωμένους, ο πόνος του ισχίου γίνεται αισθητός στο γόνατο.
Πώς διαφέρει ο πόνος στο γόνατο ανάλογα με την ηλικία;
Η ηλικία αλλάζει σημαντικά τη σειρά πιθανότητας των διαγνώσεων. Η ίδια ενόχληση έχει άλλη ερμηνεία σε έναν έφηβο, σε έναν ενεργό ενήλικα και σε έναν άνθρωπο της τρίτης ηλικίας.
- Παιδιά και έφηβοι: συχνότερα εμφανίζονται η νόσος Osgood-Schlatter, ο πόνος γύρω από την επιγονατίδα, η αστάθεια της επιγονατίδας και η διαχωριστική οστεοχονδρίτιδα. Πρέπει πάντα να ελέγχεται και το ισχίο, γιατί παθήσεις του μπορεί να εκδηλωθούν μόνο με πόνο στο γόνατο.
- Νέοι και ενεργοί ενήλικες: κυριαρχούν οι αθλητικοί τραυματισμοί (μηνίσκος, χιαστός, πλάγιοι σύνδεσμοι) και τα σύνδρομα υπέρχρησης, όπως οι τενοντοπάθειες και το σύνδρομο λαγονοκνημιαίας ταινίας.
- Μέση ηλικία: αυξάνονται οι εκφυλιστικές ρήξεις μηνίσκου, οι βλάβες χόνδρου και η αρχόμενη αρθρίτιδα, συχνά σε συνδυασμό.
- Άνω των 60: η οστεοαρθρίτιδα είναι η κύρια αιτία, ενώ πρέπει να εξετάζονται και η ουρική ή ψευδοουρική αρθρίτιδα, καθώς και τα κατάγματα μετά από πτώση.
Οξύς ή χρόνιος πόνος: τι αλλάζει;
Ο τρόπος έναρξης είναι εξίσου σημαντικός με το σημείο. Ο οξύς πόνος μετά από συγκεκριμένο συμβάν παραπέμπει σε δομική βλάβη, ενώ ο πόνος που «χτίζεται» σταδιακά σχετίζεται συνήθως με υπέρχρηση ή φθορά.
| Χαρακτηριστικό | Οξύς πόνος (τραυματισμός) | Χρόνιος πόνος (υπέρχρηση ή φθορά) |
|---|---|---|
| Έναρξη | Ξαφνική, με συγκεκριμένη κίνηση ή χτύπημα | Σταδιακή, μέσα σε εβδομάδες ή μήνες |
| Πρήξιμο | Συχνά γρήγορο, μέσα σε λίγες ώρες | Ήπιο, μετά από φόρτιση |
| Συνήθεις αιτίες | Ρήξη συνδέσμου ή μηνίσκου, κάταγμα, εξάρθρημα επιγονατίδας | Αρθρίτιδα, τενοντοπάθειες, σύνδρομα υπέρχρησης, εκφυλιστική ρήξη μηνίσκου |
| Τι κάνετε | Αποφόρτιση, πάγος, ανύψωση και ιατρική εκτίμηση σύντομα | Προσαρμογή δραστηριότητας, ενδυνάμωση, εκτίμηση αν επιμένει |
Στους αθλητές, η διάκριση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, γιατί πολλές αθλητικές κακώσεις του γόνατος μοιάζουν αρχικά «ήπιες» και υποεκτιμώνται, με αποτέλεσμα δευτερογενείς βλάβες σε μηνίσκους και χόνδρο.
Τι μπορείτε να κάνετε τις πρώτες μέρες
- Μειώστε τις δραστηριότητες που προκαλούν πόνο, χωρίς να ακινητοποιήσετε εντελώς το πόδι.
- Εφαρμόστε πάγο τυλιγμένο σε πετσέτα για 15 έως 20 λεπτά, μερικές φορές τη μέρα.
- Κρατήστε το πόδι ψηλά όταν κάθεστε, αν υπάρχει πρήξιμο.
- Χρησιμοποιήστε βακτηρίες αν δυσκολεύεστε να πατήσετε.
- Μην κάνετε μασάζ ή έντονες διατάσεις σε πρόσφατα τραυματισμένο, πρησμένο γόνατο.
Δύο συχνά λάθη τις πρώτες μέρες είναι η πλήρης ακινησία, που οδηγεί γρήγορα σε δυσκαμψία και μυϊκή ατροφία, και η «δοκιμή» του γόνατος με τρέξιμο ή άλματα για να δείτε αν πέρασε. Αν μετά από μία με δύο εβδομάδες ο πόνος δεν υποχωρεί σταδιακά ή το πρήξιμο επανέρχεται, μην περιμένετε άλλο: η έγκαιρη διάγνωση προλαμβάνει δευτερογενείς βλάβες.
Κόκκινες σημαίες: πότε ο πόνος στο γόνατο είναι επείγον
Ορισμένα σημάδια δεν πρέπει να περιμένουν. Αναζητήστε ιατρική βοήθεια το ίδιο 24ωρο αν παρατηρήσετε:
- αδυναμία να πατήσετε ή να κάνετε τέσσερα βήματα μετά από πτώση ή χτύπημα·
- εμφανή παραμόρφωση ή επιγονατίδα εκτός θέσης·
- γόνατο ζεστό, κόκκινο και έντονα πρησμένο, ιδίως με πυρετό ή ρίγη (πιθανή λοίμωξη της άρθρωσης)·
- γόνατο «κλειδωμένο» που δεν τεντώνει καθόλου·
- πρήξιμο και πόνο στη γάμπα, ιδίως μετά από ακινησία, ταξίδι ή χειρουργείο (πιθανή θρόμβωση)·
- μούδιασμα, κρύο ή χλωμό πόδι κάτω από το γόνατο·
- επίμονο νυχτερινό πόνο που δεν σχετίζεται με την κίνηση, μαζί με ανεξήγητη απώλεια βάρους.
Πώς γίνεται η διάγνωση του πόνου στο γόνατο;
Η διάγνωση ξεκινά από τη συζήτηση. Ο ορθοπαιδικός θα σας ρωτήσει πώς ξεκίνησε ο πόνος, αν υπήρξε τραυματισμός, πού ακριβώς πονάτε, ποιες κινήσεις τον χειροτερεύουν και αν το γόνατο πρήζεται ή κλειδώνει. Ακολουθεί η κλινική εξέταση με ειδικές δοκιμασίες για μηνίσκους, συνδέσμους και επιγονατίδα, καθώς και έλεγχος του ισχίου και της ευθυγράμμισης του σκέλους.
- Ακτινογραφία: η πρώτη εξέταση για υποψία κατάγματος ή αρθρίτιδας, ιδανικά σε όρθια θέση.
- Μαγνητική τομογραφία: για μηνίσκους, συνδέσμους, χόνδρο και οίδημα οστού, όταν η κλινική εικόνα το δικαιολογεί.
- Υπερηχογράφημα: χρήσιμο για τένοντες, θυλάκους και κύστη Baker.
- Αιματολογικές εξετάσεις ή παρακέντηση: όταν υπάρχει υποψία φλεγμονώδους αρθρίτιδας, ουρικής ή λοίμωξης.
Ένα συχνό λάθος είναι η μαγνητική «για σιγουριά» πριν από την εξέταση. Μετά τα 40, πολλά γόνατα δείχνουν στη μαγνητική ευρήματα φθοράς που δεν προκαλούν απαραίτητα συμπτώματα· η ερμηνεία τους χρειάζεται πάντα τη συσχέτιση με την κλινική εικόνα.
Πώς να προετοιμαστείτε για την εξέταση
Μια καλά οργανωμένη επίσκεψη κάνει τη διάγνωση ταχύτερη και ακριβέστερη. Πριν από το ραντεβού, σημειώστε:
- πότε και πώς ξεκίνησε ο πόνος, και αν υπήρξε συγκεκριμένο συμβάν·
- ποιες κινήσεις ή δραστηριότητες τον προκαλούν και τι τον ανακουφίζει·
- αν το γόνατο πρήζεται, κλειδώνει ή «φεύγει»·
- παλαιότερους τραυματισμούς ή επεμβάσεις στο ίδιο γόνατο·
- τα φάρμακα που παίρνετε και τις θεραπείες που έχετε ήδη δοκιμάσει.
Φέρτε μαζί σας τις προηγούμενες ακτινογραφίες ή μαγνητικές, μαζί με τα πορίσματα, και φορέστε ρούχα που επιτρέπουν την εξέταση του γόνατος. Αν αθλείστε, ένα ζευγάρι από τα παπούτσια που χρησιμοποιείτε μπορεί επίσης να δώσει χρήσιμες πληροφορίες.
Θεραπείες για τον πόνο στο γόνατο
Η θεραπεία δεν στοχεύει στον πόνο αυτόν καθαυτόν, αλλά στην αιτία του. Γι’ αυτό δύο ασθενείς με παρόμοια συμπτώματα μπορεί να χρειαστούν εντελώς διαφορετική αντιμετώπιση.
Συντηρητική αντιμετώπιση
Οι περισσότερες περιπτώσεις, ιδιαίτερα τα σύνδρομα υπέρχρησης και η αρχόμενη φθορά, βελτιώνονται με προσαρμογή της δραστηριότητας, φυσικοθεραπεία και πρόγραμμα ενδυνάμωσης τετρακεφάλου, οπίσθιων μηριαίων και γλουτιαίων. Αναλγητικά και αντιφλεγμονώδη χρησιμοποιούνται για σύντομα διαστήματα, ενώ η απώλεια βάρους μειώνει ουσιαστικά το φορτίο στην άρθρωση.
Ενέσεις και βιολογικές θεραπείες
Όταν η συντηρητική αγωγή δεν αρκεί, εξετάζονται ενδαρθρικές ενέσεις υαλουρονικού οξέος ή κορτιζόνης. Η θεραπεία PRP, με πλάσμα πλούσιο σε αιμοπετάλια από το αίμα του ίδιου του ασθενούς, χρησιμοποιείται σε επιλεγμένες τενοντοπάθειες και στην αρχόμενη έως μέτρια φθορά.
Αρθροσκόπηση
Η αρθροσκόπηση γόνατος γίνεται με μικρές τομές και επιτρέπει συρραφή ή καθαρισμό μηνίσκου, συνδεσμοπλαστική χιαστού και αντιμετώπιση βλαβών χόνδρου. Ενδείκνυται όταν υπάρχει σαφής μηχανική βλάβη που εξηγεί τα συμπτώματα, όχι ως γενική λύση για τον χρόνιο πόνο της αρθρίτιδας.
Αρθροπλαστική
Σε προχωρημένη φθορά, όταν ο πόνος περιορίζει την καθημερινότητα παρά την ολοκληρωμένη συντηρητική αγωγή, η αρθροπλαστική γόνατος αντικαθιστά τις φθαρμένες επιφάνειες με εμφυτεύματα. Ανάλογα με την έκταση της φθοράς, μπορεί να είναι ολική ή μερική, με κλασική ή ρομποτική τεχνική.
Πώς να προστατεύσετε τα γόνατά σας
- Διατηρήστε υγιές σωματικό βάρος.
- Κάντε ενδυνάμωση των μυών του ισχίου και του μηρού τουλάχιστον δύο φορές την εβδομάδα.
- Αυξάνετε την προπόνηση σταδιακά και αφήνετε χρόνο αποκατάστασης ανάμεσα στις έντονες προπονήσεις.
- Επιλέγετε κατάλληλα υποδήματα για το άθλημα και τα αντικαθιστάτε όταν φθαρούν.
- Μάθετε σωστή τεχνική προσγείωσης και αλλαγής κατεύθυνσης αν παίζετε ομαδικά αθλήματα.
- Μην αγνοείτε έναν πόνο που επανέρχεται ή ένα γόνατο που πρήζεται.
Πότε να απευθυνθείτε σε ορθοπαιδικό για πόνο στο γόνατο
- Ο πόνος διαρκεί περισσότερο από δύο με τρεις εβδομάδες παρά την ξεκούραση.
- Το γόνατο πρήστηκε μετά από στροφή, πτώση ή χτύπημα.
- Νιώθετε ότι το γόνατο «φεύγει», κλειδώνει ή πιάνει.
- Ο πόνος σας ξυπνά τη νύχτα.
- Δυσκολεύεστε σε σκάλες, στο περπάτημα ή στην άθληση που κάνατε χωρίς πρόβλημα.
- Ένα παιδί ή έφηβος αθλητής παραπονιέται επίμονα για πόνο στο γόνατο ή κουτσαίνει.
Ο Δρ. Αναστάσιος Δεληγεώργης για τον πόνο στο γόνατο
Ο σωστός προσδιορισμός της αιτίας είναι το πιο κρίσιμο βήμα στον πόνο του γόνατος. Ο Δρ. Αναστάσιος Δεληγεώργης, ορθοπαιδικός χειρουργός και αθλητίατρος, συνδυάζει την αθλητιατρική προσέγγιση, με το IOC Diploma in Sports Medicine της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής, με εξειδίκευση σε προηγμένες αρθροσκοπικές τεχνικές και στη ρομποτική αρθροπλαστική MAKO. Έτσι μπορεί να καθοδηγήσει τόσο τον νεαρό αθλητή με κάκωση μηνίσκου ή χιαστού όσο και τον ασθενή με φθορά της άρθρωσης. Σήμερα είναι Αναπληρωτής Διευθυντής της Γ’ Ορθοπαιδικής Κλινικής του νοσοκομείου ΥΓΕΙΑ. Περισσότερα στο βιογραφικό του Δρ. Δεληγεώργη.
Συχνές ερωτήσεις για τον πόνο στο γόνατο
Γιατί πονάει το γόνατό μου χωρίς να έχω χτυπήσει;
Ο πόνος χωρίς τραυματισμό οφείλεται συνήθως σε υπερφόρτωση ή φθορά: απότομη αύξηση της δραστηριότητας, αδύναμοι μύες, αυξημένο βάρος, αρχόμενη αρθρίτιδα ή εκφυλιστική ρήξη μηνίσκου. Σπανιότερα, η αιτία είναι φλεγμονώδης ή ο πόνος αντανακλά από το ισχίο. Αν δεν βελτιώνεται μέσα σε λίγες εβδομάδες με προσαρμογή της δραστηριότητας, χρειάζεται ορθοπαιδική εκτίμηση.
Τι σημαίνει όταν το γόνατο τρίζει;
Ο ανώδυνος ήχος ή κριγμός κατά την κίνηση είναι πολύ συχνός και συνήθως αθώος, ιδίως όταν δεν συνοδεύεται από πόνο ή πρήξιμο. Όταν όμως το τρίξιμο συνδυάζεται με πόνο, οίδημα ή αίσθηση πιασίματος, μπορεί να σχετίζεται με φθορά χόνδρου, αρθρίτιδα ή ελεύθερο τεμάχιο μέσα στην άρθρωση και αξίζει εξέταση.
Πάγος ή ζέστη για τον πόνο στο γόνατο;
Στον οξύ πόνο και στο πρήξιμο, ιδίως τις πρώτες 48 έως 72 ώρες μετά από τραυματισμό, προτιμάται ο πάγος για 15 έως 20 λεπτά. Στη χρόνια δυσκαμψία, όπως στην αρθρίτιδα, η ζέστη πριν από την κίνηση ή την άσκηση συχνά βοηθά περισσότερο. Μην εφαρμόζετε ποτέ πάγο ή θερμοφόρα απευθείας στο δέρμα.
Μπορώ να συνεχίσω να τρέχω όταν πονάει το γόνατο;
Αν ο πόνος είναι ήπιος, δεν αλλάζει τον τρόπο που τρέχετε και δεν χειροτερεύει την επόμενη μέρα, συχνά αρκεί η μείωση της απόστασης και της έντασης. Αν πονάτε περισσότερο κατά τη διάρκεια, κουτσαίνετε ή το γόνατο πρήζεται, σταματήστε το τρέξιμο και ζητήστε εκτίμηση, ώστε να μην εξελιχθεί ένα πρόβλημα υπέρχρησης σε χρόνιο.
Χρειάζομαι οπωσδήποτε μαγνητική τομογραφία;
Όχι πάντα. Σε πολλές περιπτώσεις η διάγνωση τίθεται με το ιστορικό και την κλινική εξέταση, ενώ η ακτινογραφία αρκεί για την αρθρίτιδα. Η μαγνητική είναι χρήσιμη όταν υπάρχει υποψία ρήξης μηνίσκου ή συνδέσμου, βλάβης χόνδρου ή όταν ο πόνος επιμένει χωρίς σαφή εξήγηση. Τη ζητά καλύτερα ο γιατρός μετά την εξέταση.
Βοηθά η επιγονατίδα (νάρθηκας) στον πόνο;
Μια ελαστική επιγονατίδα δίνει αίσθηση σταθερότητας και ορισμένοι ασθενείς νιώθουν ανακούφιση, κυρίως στον πόνο γύρω από την επιγονατίδα. Δεν θεραπεύει όμως την αιτία και δεν αντικαθιστά την ενδυνάμωση. Ειδικοί νάρθηκες χρησιμοποιούνται σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, όπως μετά από κάκωση συνδέσμου ή στην αρθρίτιδα ενός διαμερίσματος.
Ο πόνος στο γόνατο στα παιδιά είναι «αναπτυξιακός»;
Οι λεγόμενοι αναπτυξιακοί πόνοι εμφανίζονται συνήθως το βράδυ, αμφοτερόπλευρα, στους μηρούς ή στις γάμπες, και υποχωρούν το πρωί. Πόνος που εντοπίζεται σε ένα γόνατο, προκαλεί χωλότητα, συνοδεύεται από πρήξιμο ή πυρετό, ή επιμένει κατά τη διάρκεια της μέρας δεν πρέπει να αποδίδεται στην ανάπτυξη και χρειάζεται εξέταση.
Πότε ο πόνος στο γόνατο χρειάζεται χειρουργείο;
Η μεγάλη πλειονότητα των περιπτώσεων δεν χρειάζεται επέμβαση. Το χειρουργείο εξετάζεται όταν υπάρχει μηχανική βλάβη που προκαλεί κλείδωμα ή αστάθεια, όπως ορισμένες ρήξεις μηνίσκου και χιαστού, όταν πρόκειται για αθλητή που θέλει να επιστρέψει σε αθλήματα επαφής, ή όταν η προχωρημένη αρθρίτιδα δεν ανταποκρίνεται στη συντηρητική αγωγή.
Ο πόνος στο γόνατο αντιμετωπίζεται καλύτερα όταν εντοπιστεί έγκαιρα η αιτία του. Για εξέταση στα ιατρεία σε Μαρούσι και Αμπελόκηπους, δείτε τα στοιχεία επικοινωνίας ή κλείστε ραντεβού online.